Rehabilitacja w praktyce wydanie nr 6/2017
Rehabilitacja w praktyce wydanie nr 6/2017

Leczenie bólu chronicznego to temat główny wydania. W numerze m.in.: Zapalenie nadkłykcia bocznego kości ramiennej - diagnostyka i rehabilitacja, Postępowanie terapeutyczne w niedrożności kanalika nosowo-łzowego u niemowląt, Dokumentacja medyczna zakładu rehabilitacji leczniczej.

KALEJDOSKOP

Kalejdoskop

LECZENIE BÓLU CHRONICZNEGO

Graded Motor Imagery – alternatywa dla osób z chronicznym bólem

Aktualnie coraz więcej ludzi boryka się z problemem chronicznego bólu. Celem pracy jest przedstawienie nowatorskiej, mało znanej i słabo rozpowszechnionej metody umożliwiającej redukcję objawów bólowych. Artykuł przedstawia poszczególne etapy, schematy terapii oraz efekty jej stosowania wśród pacjentów cierpiących z powodu chronicznego bólu.

Karta DIAGNOSTYKA BÓLU

Komentarz ekspercki

Ból – ocena natężenia i metody postępowania

Ból, zgodnie z definicją Międzynarodowego Towarzystwa Badania Bólu, jest odczuwanym subiektywnie przykrym i negatywnym wrażeniem zmysłowym i emocjonalnym. Przyczyną bólu mogą być bodźce uszkadzające tkankę lub zagrażające uszkodzeniu. Ponieważ ból jest uczuciem subiektywnym, to działanie tych samych czynników może być odczuwane w różny sposób – jako ból bardzo silny, silny lub niewielki, a nawet, jak zdarza się to w polineuropatiach cukrzycowych, może wystąpić jego brak.

WIEDZA W PRAKTYCE

Zapalenie nadkłykcia bocznego kości ramiennej – diagnostyka i rehabilitacja

Zapalenie nadkłykcia bocznego kości ramiennej jest bolesnym stanem, który zazwyczaj występuje u osób w średnim wieku. Jest wynikiem przeciążeń w obrębie ścięgien prostowników nadgarstka, mikrourazów oraz powstawania zmian zwyrodnieniowych. Objawy najczęściej występują w trakcie supinacji przedramienia przeciw oporowi oraz podczas zgięcia grzbietowego nadgarstka, zwłaszcza w pełnym wyproście stawu łokciowego. Schorzenie to stanowi wyzwanie dla klinicystów ze względu na trudność w leczeniu oraz podatność na nawracanie objawów. Średni czas trwania typowego przypadku „łokcia tenisisty” trwa od 6 do 24 miesięcy. Artykuł przedstawia diagnostykę funkcjonalną oraz postępowanie fizjoterapeutyczne w leczeniu zachowawczym „łokcia tenisisty”.

Zestaw ćwiczeń z wykorzystaniem Gymsticka u pacjentów z osłabieniem siły mięśnia czworogłowego uda

Staw kolanowy narażony jest na duże obciążenia spowodowane nie tylko działaniem sił zewnętrznych, ale również poprzez zaburzenie pracy jego stabilizatorów, w tym mięśnia czworogłowego uda. Upośledzenie funkcji mięśnia czworogłowego uda może być spowodowane wieloma czynnikami, w tym również leczeniem operacyjnym. Pooperacyjna atrofia uda jest często występującym problemem, z którym spotykają się specjaliści z dziedziny ortopedii i fizjoterapii. Zaburzenie funkcji mięśnia czworogłowego uda może być przyczyną dolegliwości bólowych stawu kolanowego i zmian degeneracyjnych stawu rzepkowo-udowego. Celem pracy jest przedstawienie przykładowego zestawu ćwiczeń z wykorzystaniem przyrządu Gymstick u osób z osłabieniem siły mięśnia czworogłowego uda. Przedstawiony zestaw ćwiczeń obejmuje ćwiczenia wzmacniające mięsień czworogłowy uda oraz stretching. Wszystkie ćwiczenia zostały przedstawione z uwzględnieniem pozycji wyjściowej oraz sposobu ich wykonania. Z uwagi na wykorzystanie do ich wykonania przyrządu Gymstick i trudność niektórych ćwiczeń przedstawiony zestaw nie nadaje się do wykorzystania w pierwszym okresie po leczeniu operacyjnym stawu kolanowego.

Zastosowanie ćwiczeń według Pilatesa u osób z chorobą Parkinsona

Choroba Parkinsona jest częstą, związaną z wiekiem chorobą neurodegeneracyjną, prowadzącą do rozwoju niepełnosprawności. Wielu chorych ma problemy z chodzeniem, koordynacją, utrzymaniem równowagi i stabilizacją postawy ciała. W miarę rozwoju choroby zwiększa się również zagrożenie upadkami. W tym artykule przeglądowym przedstawiono możliwości zastosowania ćwiczeń według Pilatesa u osób z chorobą Parkinsona jako uzupełnienie kompleksowej rehabilitacji.

IASTM w zastosowaniach praktycznych – Taśma Powierzchowna Tylna

Mobilizacje tkanek miękkich za pomocą narzędzi (IASTM) stają coraz bardziej popularne. Oznacza to jednocześnie potrzebę nowych publikacji i badań dotyczących ich zastosowania. Artykuł ma na celu pokazać wielokierunkowość tej koncepcji pracy oraz brak możliwości jej oceny w jednoznaczny sposób. Terapeuta czy badacz ma do wyboru różne metody pracy, instrumenty oraz sposoby wykonania samego zabiegu. Różnorodność ta uniemożliwia ocenę IASTM w kontekście całości. Do wykazania powyższego postanowiono wykorzystać metodę IASTM Ergon Technique, na temat której powstały już publikacje. Bazuje ona na teorii Meridianów Mięśniowo-Powięziowych opracowanych przez Idę Rolf i Thomasa Myersa. Opracowanie to dotyczy Taśmy Powierzchownej Tylnej. Wydaje się, że implementowanie gotowych systemów pracy z powięzią jest najwłaściwsze w procesie rozwoju skutecznego zastosowania IASTM.

REHABILITACJA W PEDIATRII

Postępowanie terapeutyczne w niedrożności kanalika nosowo-łzowego u niemowląt

W artykule przedstawiono rekomendowane postępowanie fizjoterapeutyczne oraz pielęgnacyjne w zdiagnozowanej prostej niedrożności kanalika nosowo-łzowego. Skutecznym środkiem jest zastosowanie masażu drenującego, usprawniającego rozszczelnienie błony zlokalizowanej wewnątrz jamy nosowej. Jest to skuteczny zabieg przeciwdziałający bolesnej dla dziecka interwencji chirurgicznej.

TERAPIA SKOJARZONA W MEDYCYNIE FIZYKALNEJ

Zalecenia metodologiczne dotyczące zabiegów terapii skojarzonej

Znajomość dawkowania i umiejętność wykonywania zabiegów fizykalnych, a także umiejętne planowanie i łączenie ze sobą określonych zabiegów wykorzystujących różne rodzaje energii, stanowią istotne warunki powodzenia terapii skojarzonej.

ANALIZA PRZYPADKU

Paluchy koślawe a mięsień gruszkowaty – powiązania funkcjonalno-morfologiczne z tzw. stopą Mortona

Zgodnie z aktualnymi doniesieniami, oprócz wad stóp o różnym stopniu zaawansowania, jak: stopa końsko-szpotawa, wrodzona stopa płasko-koślawa czy stopa wydrążona, istnieje populacja osób z wadami stóp o charakterze subklinicznym. Wady te pozornie nie przyczyniają się do znaczących dolegliwości i nie ograniczają normalnych czynności życiowych, jednakże powodują istotne zaburzenia funkcji lokomocji i przeciążenia w wyższych piętrach narządu ruchu, a także mogą prowadzić do deformacji samej stopy, np. w postaci palucha koślawego.

REHABILITACJA W GERIATRII

Nadaktywność strony pośrednio zajętej u pacjentów po udarze mózgu

Od lat 90. XX w. literaturze z zakresu nauk neurologicznych można spotkać się z terminem „nadaktywność strony pośrednio zajętej”. Jednak takie sformułowanie najczęściej dotyczy badań prowadzonych w oparciu o badania takie jak: fMRI, PET lub EEG. W ich ujęciu nadaktywność strony pośrednio zajętej jest zaburzeniem równowagi aktywności międzypółkulowej. Kliniczne doświadczenie fizjoterapeutyczne na oddziale neurologii pozwala wyciągnąć wnioski, że nadaktywność strony pośrednio zajętej jest też zespołem charakterystycznych zachowań pacjentów hospitalizowanych z powodu udaru mózgu. Zachowania te w pierwszych dobach od zachorowania wymagają terapii prowadzonej wg konkretnych zasad. Sugeruje to, że istotną rzeczą jest szybkie i właściwe zdiagnozowanie nadaktywności strony pośrednio zajętej u pacjentów, którzy faktycznie ją prezentują. Celem pracy było przedstawienie zagadnienia nadaktywności pod kątem praktyki klinicznej fizjoterapeuty. Omówiono obraz kliniczny pacjentów, badanie, leczenie fizjoterapeutyczne oraz różnicowanie nadaktywności strony pośrednio zajętej z innymi zaburzeniami wynikającymi z uszkodzenia ośrodkowego układu nerwowego.

MASAŻ

Ocena wybranych parametrów biomechanicznych stopy u piłkarzy nożnych po masażu tkanek głębokich mięśnia trójgłowego łydki

Masaż tkanek głębokich jest współcześnie coraz częściej stosowanym sprężystym odkształcaniem tkanek. Celem tej formy pracy z tkankami miękkimi jest terapia zaburzeń w układzie mięśniowo-powięziowym polegająca na rozluźnianiu tkanek pacjenta, poprawie ich przesuwalności względem siebie oraz znoszeniu istniejących restrykcji w jak najskuteczniejszy i najbardziej ergonomiczny sposób. W pracy przedstawiono ocenę wpływu masażu tkanek głębokich mięśnia trójgłowego łydki na poprawę parametrów funkcjonalnych u piłkarzy nożnych. Do oceny wykorzystano matę baropodometryczną oraz program FreeStep.

WARTO WIEDZIEĆ

Organizacja pracy własnej kierownika

Kierownicy, menedżerowie to osoby pracujące z ludźmi na każdym szczeblu wewnątrz lub na zewnątrz organizacji. Warunkiem koniecznym predysponującym do pracy na stanowisku kierowniczym są wysokie kwalifikacje oraz kompetencje w zakresie komunikacji interpersonalnej. Dodatkowo kierownicy muszą cechować się zdolnością myślenia analitycznego i syntetycznego, wysoką efektywnością pracy. Praca ma charakter poglądowy, a jej celem jest wskazanie ważnych obszarów w organizowaniu pracy kadry kierowniczej.

Dokumentacja medyczna zakładu rehabilitacji leczniczej

Każdy podmiot leczniczy, w tym zakład rehabilitacji leczniczej (ZRL), ma prawny obowiązek prowadzenia i zabezpieczenia dokumentacji medycznej. Ponadto ma obowiązek udostępniania dokumentacji medycznej w ustawowo określonych formach uprawnionym osobom i podmiotom.

Słownik fizjoterapeuty

KALENDARIUM

Kalendarium kursów i konferencji dla fizjoterapeutów